INFORMACJE OGÓLNE

Białystok to stolica województwa podlaskiego. Jest największym miastem regionu północno –wschodniego Polski. Nie powinno jednak nikogo to zrażać. W tym artykule spróbujemy udowodnić, że większe miasta, tu głównie Białystok też świetnie nadają się na zwiedzanie.

Rozpoczniemy od walorów geograficznych, czyli od położenia miasta. Białystok rozpościera się w czystym ekologicznie i pełnym atrakcji turystycznych regionie. Nie bez powodu nazwano go Zielonymi Płucami Polski. Walory przyrodnicze na tym terenie opisujemy niemal w każdym z naszych artykułów. Powróćmy jednak do położenia opisywanej tu stolicy Podlasia. Białystok leży na Nizinie Północnopodlaskiej w zachodniej części mezoregionu zwanego Wysoczyzną Białostocką. Usytuowanie nad rzeką Białą dodatkowo urozmaica jego geograficzną lokalizację. Warto również zwrócić uwagę na pobliskie sąsiedztwo innych państw – Litwy i Białorusi. Nie pozostaje to bowiem bez znaczenia dla historycznego i obecnego funkcjonowania samego miasta Białystok jak i całego regionu podlaskiego. Od wieków żyło tu wspólnie wiele różnych kultur, wyznań i narodowości. Bez wątpienia przyczyniło się to do dużej dozy tolerancji oraz przyjaznego stosunku mieszkańców. Każdy kto odwiedzi Białystok zauważa szczerą życzliwość tutejszych ludzi.

Białystok to interesujące przyrodniczo miasto. Zaręczamy, że jego klimat w niczym nie przypomina klimatu wielkich miast. Około 32% jego powierzchni zajmują tereny zielone. Parki i skwery oraz 1779 ha lasów znajdujących się w granicach miasta tworzą specyficzny i zdrowy mikroklimat. Białystok leży w pobliskim sąsiedztwie dwóch rezerwatów przyrody oraz Narwiańskiego Parku Narodowego.
 

Odrobina historii…

Ponieważ celem naszej działalności nie jest opisywanie historii miast, poświęcimy na to tylko kilka zdań. Warto wiedzieć:

·         Białystok uzyskał prawa miejskie prawdopodobnie w 1692 r.,

·         do rozwoju miasta przyczynił się przede wszystkim Jan Klemens Branicki,

·         w Białymstoku urodził się Ludwik Zamenhof – twórca języka esperanto.

Powróćmy do omawiania powodów dla których warto umieścić Białystok na liście ważnych  atrakcji turystycznych.
 

Bogata architektura – Białystok wyróżnia wiele budynków renesansowych, gotyckich, klasycystycznych oraz eklektycznych. Wśród najważniejszych i najpiękniejszych zabytków należy wymienić wiele budynków sakralnych, ale także pałace, stare kamienice i fabryki. Jest co zwiedzać. Poniżej prezentujemy krótkie opisy najciekawszych miejsc.

-  Stary Kościół Farny - ul. Rynek Kościuszki. Jest to budowla późnorenesansowa z wnętrzem barokowym. Nad drzwiami wejściowymi widnieje piękny zabytkowy portal

-  Archikatedra białostocka – usytuowana tuż obok Starego Kościoła Farnego. Jest to świątynia neogotycka wzniesiona w latach 1900 – 1905. Budowla zachwyca swoimi rozmiarami oraz ciekawą historią. W rzeczywistości bowiem katedra ta jest tylko przybudówką Starej Farny. Ominięto w ten sposób obowiązujący wówczas carski zakaz budowy nowej świątyni katolickiej. Archikatedra dziesięciokrotnie przerasta swoją wielkością stary kościół. Czerwona cegła i dwie strzeliste wieże są elementami najbardziej charakterystycznymi dla tej budowli.

-  Kościół św. Rocha – wzniesiony na wzgórzu z 83 – metrową wieżą jest najciekawszym przykładem modernizmu w polskiej architekturze sakralnej. Świątynia została wybudowana w latach 1927 -1940 jako pomnik niepodległości. Postawiona jest na planie ośmiokąta, do którego boków przylegają prezbiterium, zakrystia i dwie kaplice. Charakterystycznym komponentem w budowie świątyni jest symbol gwiazdy umieszczony we wszystkich elementach: dekoracji, cięciach w betonie, stropach i pilastrach. Strzelista wieża jest wykończona 3- metrową figurą Matki Boskiej, u stóp której umieszczona jest piastowska korona. Kościół jest otoczony murem przypominającym wały obronne z czterema narożnymi wieżyczkami. Na murze od ul. Lipowej widoczna jest duża rzeźba Chrystusa Dobrego Pasterza. Wnętrze przyciąga niezwykłą symetrycznością i dokładnością każdego z elementów. Motyw gwiazdy jest widoczny nawet w kratkach bram.

  

-  Sobór św. Mikołaja Cudotwórcy – jest to cerkiew katedralna mieszcząca się przy ul. Lipowej 15. Została wzniesiona w XIX w., jej wnętrze ma charakter bizantyjski. Nad wejściem znajduje się wieża z pięcioma dzwonami.

-  Pałac Hasbacha – ul. Dojlidy Fabryczne 23. Pierwotnie była to rezydencja właściciela tkalni Ervina Hasbacha. Pałacyk został wzniesiony w latach 80. XIX w. Jego wnętrze skrywa oryginalne piece i kominki.

-  Pałac Rüdigerów (Lubomirskich) – neoklasycystyczna budowla powstała w połowie XIX w. Znajduje się w dzielnicy Dojlidy, obecnie jest siedzibą Wyższej Szkoły Administracji Publicznej. Wokół pałacu rozpościera  się piękny ogród.

-  Pałacyk Gościnny Branickich – mieści się przy ul. Kilińskiego w centrum miasta. Jest to piękna gotycka architektura pochodząca z  XVIII w. Obecnie mieści się tu Urząd Stanu Cywilnego – Pałacyk Ślubów.

-  Zespół pałacowo – parkowy Branickich – najcenniejszy zabytek Białegostoku, zwany także Wersalem Podlasia, Wersalem Północy czy także Polskim Wersalem. Jest to jedna z najlepiej zachowanych rezydencji magnackich epoki saskiej. Ta późnobarokowa architektura powstała na podbudowie zamku Wiesiołowskich w latach 1691 – 1697. Podczas przebudowy pałacu zmieniono również charakter ogrodu – obok parku francuskiego założono park angielski. Ogród urządzała Izabela Poniatowska. Dziś ma on powierzchnię ok. 9,7 ha. i znajduje się w obrębie ulic; Legionowej, Akademickiej i dalszego przedłużenia terenów zielonych miasta - parku Planty. Park wokół rezydencji jest usytuowany na dwóch parterach (poziomach): górnym i dolnym. Wynika to z ukształtowania terenu. Część górna ogrodu miała kształt regularnego czworoboku i stykała się bezpośrednio z pałacem. Był to ogród francuski charakteryzujący się licznymi fontannami i klombami. Nieco inaczej prezentowała się część angielska parku – altanki, pawilony, promenady, bulwary ozdobione pomnikami, posągami, sadzawkami. Podział parku na ogród górny i dolny, z rozwiniętym systemem wodnym oraz zespołem kamiennych rzeźb zachował się do dziś. Niezwykle przyjemnie spaceruje się aleją główną, wzdłuż której urządzono osiem bukszpanowych, strzyżonych parterów dywanowych, wysypywanych białym i czerwonym piaskiem. Aleję zdobią także ustawione na postumentach kamienne rzeźby. Ta spacerowa ścieżka kończy się mostem flankowanym. Na terenie parkowo - pałacowym znajdują się także:

·         pozostałości ze starego drzewostanu (1 200 drzew) - 24 lipy, 26 wiązów i 5 jesionów,

·         24 pomniki

·         4 fontanny

·         para sfinksów na cokołach.

Ogród jest niezwykle piękny i sprzyja niedzielnym spacerom. W pałacu mieści się obecnie rektorat Uniwersytetu Medycznego w Białymstoku.

-  Ratusz – znajduje się przy ul. Rynek Kościuszki 10. Jest to budowla późnobarokowa, zbudowana w latach 1745-1761 z wieżą zegarową z fundacji Jana Klemensa Branickiego. Ratusz jest obecnie siedzibą główną Muzeum Podlaskiego.

Inne, ciekawe miejsca i obiekty to:

·         Kościół  św. Wojciecha przy ul. Warszawskiej,

·         XIX i XX – wieczne kamienice w centrum miasta przy ul. Kilińskiego, Sienkiewicza, Lipowa, Waszyngtona, Waryńskiego, Nowy Świat, Świętojańska, Dąbrowskiego,

·         Synagoga Piaskower w Białymstoku przy ulicy Pięknej 3,

·         Cmentarze żydowskie przy ul. Wschodniej, Żabiej, Bema i Kalinowskiego,

·         Pałacyk Cytronów – ul. Warszawska 37, obecnie Muzeum Historyczne. Piękny przykład architektury secesyjnej, posiada bogate zbiory archiwaliów i ikonografii, ilustrujących przeszłość Białegostoku i Podlasia, a także szereg zabytków kultury mieszczańskiej. Można tam również zwiedzić Gabinet Numizmatyczny z kolekcją 16 000 monet, medali i papierów wartościowych. Muzeum jest  także znaczącym punktem na Szlaku Tatarskim, ponieważ gromadzi w swoich zbiorach kolekcję pamiątek po osadnictwie tatarskim na Podlasiu.

·         Muzeum Wojska – przy ul. Kilińskiego 7,

·         Pałac Tryllingów - ul. Warszawska 7,

·         Muzeum Rzeźby Alfonsa Karnego,

·         Cerkiew św. Ducha – ul. Antoniuk Fabryczny.

Odpoczynek kulturalny…

Jeśli ktoś podczas zwiedzania miast preferuje odpoczynek kulturalny, Białystok na pewno go nie zawiedzie. Opera i Filharmonia Podlaska, teatr dramatyczny, teatr lalek, Centrum Filmowe Helios oraz galerie (Arsenał i Galeria im. Ślendzińskich) zaspokoją i takie potrzeby.

Kilka zdań o noclegach…

W Białymstoku znajdziemy dwa hotele czterogwiazdkowe: Hotel Branicki przy ul. Zamenhofa 25 (tel. 00 48 (0 prefiks 85) 665 25 00) oraz Hotel Gołębiewski przy ul. Pałacowej 7 (tel. 00 48 (0 prefiks 85) 678 25 00), dwa hotele trzygwiazdkowe: Hotel Cristal przy ul. Lipowej 3 i Hotel Trio przy ul. Hurtowej 3. Poza tym funkcjonuje tu wiele innych hoteli i schronisk. Warto również zwrócić uwagę na liczne kwatery turystyczne w okolicach miasta. Na pewno nikt nie powinien mieć problemu ze znalezieniem zakwaterowania.
 

Białystok – dlaczego warto zobaczyć – w skrócie…

Zarówno sam Białystok jak i jego otoczenie sprawiają wrażenie niezwykle przyjaznych miejsc. Życzliwość mieszkańców, szereg zabytków, miejsc rozwoju kultury, przyroda wokół miasta jak i zieleń w jego wnętrzu roztaczają niesamowitą aurę i czynią Białystok miastem atrakcyjnym do wypoczynku, a dobrze przygotowana baza noclegowa sprzyja rozwojowi turystyki.